श्रीदेवी

श्रीदेवी या भारतीय चित्रपटसृष्टीतील सर्वात लोकप्रिय अभिनेत्रींपैकी एक होत्या. त्यांचा जन्म १३ ऑगस्ट १९६३ रोजी तमिळनाडूतील शिवकाशीजवळ झाला. वयाच्या चौथ्या वर्षी बालकलाकार म्हणून त्यांची कारकीर्द सुरू झाली आणि पुढे त्या तमिळ, तेलुगू, मल्याळम आणि हिंदी अशा चारही भाषांत आघाडीच्या अभिनेत्री बनल्या. १९८० च्या दशकात त्यांना भारतीय चित्रपटसृष्टीतील पहिली महिला सुपरस्टार म्हटले जात असे.

माहिती

तक्त्यातील वर्षे चित्रपटांच्या प्रदर्शनाची आहेत. राष्ट्रीय पुरस्कार त्यांच्या निधनानंतर जाहीर झाला.

सुरुवातीचे जीवन

श्रीदेवी यांचे वडील अय्यप्पन हे वकील होते आणि आई राजेश्वरी होत्या. त्यांचे संगोपन चेन्नईत झाले आणि तमिळ आणि तेलुगू भाषा त्यांना लहानपणापासूनच येत होत्या.

१९६७ मध्ये कंदन करुणै या तमिळ चित्रपटात बालकलाकार म्हणून त्यांनी पडद्यावर पहिली भूमिका केली. पुढील काही वर्षे त्यांनी दक्षिण भारतीय चित्रपटांत बालभूमिका केल्या.

चित्रपट कारकीर्द

१९७६ मध्ये मूंद्रु मुडिचू या तमिळ चित्रपटातून त्यांना प्रौढ नायिकेची पहिली भूमिका मिळाली. पुढील काही वर्षांत त्या दक्षिण भारतातील आघाडीच्या अभिनेत्री बनल्या.

१९८३ मध्ये हिम्मतवाला या हिंदी चित्रपटाने त्यांना उत्तर भारतात प्रसिद्धी मिळवून दिली. १९८६ मध्ये नगीना आणि १९८७ मध्ये मिस्टर इंडिया या चित्रपटांनी त्यांचे स्थान अधिक मजबूत केले.

प्रमुख चित्रपट

चांदनी (१९८९) मध्ये त्यांनी प्रेमाच्या त्रिकोणातील स्त्रीची भूमिका केली. चालबाझ (१९८९) मध्ये त्यांनी जुळ्या बहिणींच्या दोन वेगळ्या भूमिका साकारल्या आणि या भूमिकेसाठी त्यांना फिल्मफेअर सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा पुरस्कार मिळाला.

बऱ्याच वर्षांच्या खंडानंतर २०१२ मध्ये इंग्लिश विंग्लिश चित्रपटातून त्यांनी पुनरागमन केले. मॉम (२०१७) मध्ये त्यांनी बदला घेणाऱ्या आईची भूमिका केली आणि ती त्यांची शेवटची प्रमुख भूमिका ठरली.

अभिनयाची शैली

श्रीदेवी यांची शैली अभिव्यक्तीच्या विस्तारासाठी ओळखली जाते. विनोद, भावना आणि नृत्य अशा तिन्ही आघाड्यांवर त्या तितक्याच सहज दिसत. पौराणिक आणि अतिमानवी पात्रांपासून सामान्य गृहिणीपर्यंतची वाटचाल त्यांनी यशस्वी केली.

त्यांच्या चेहऱ्यावरील सूक्ष्म बदल आणि डोळ्यांतील भावना यांवर समीक्षकांनी भर दिला आहे. पडद्यावर त्यांची उपस्थिती प्रेक्षकांना खिळवून ठेवत असे.

पुरस्कार आणि सन्मान

चालबाझ आणि लम्हे या चित्रपटांसाठी त्यांना फिल्मफेअर सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा पुरस्कार मिळाला. मॉम या चित्रपटासाठी त्यांना मरणोत्तर सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार जाहीर झाला.

भारत सरकारने २०१३ मध्ये त्यांना पद्मश्री देऊन गौरवले. दक्षिण भारतीय चित्रपटांसाठीचे राज्य पुरस्कारही त्यांना मिळाले आहेत.

वारसा

श्रीदेवी यांनी अभिनेत्रीला नायकाच्या बरोबरीने चित्रपटाचे केंद्रबिंदू बनवण्याचा मार्ग दाखवला. १९८० आणि १९९० च्या दशकातील त्यांचे चित्रपट आजही पाहिले जातात.

२४ फेब्रुवारी २०१८ रोजी दुबई येथे त्यांचे निधन झाले. त्यांच्या दोन्ही कन्या जान्हवी कपूर आणि खुशी कपूर या अभिनयक्षेत्रात आहेत.

संदर्भ

1. श्रीदेवी — मराठी विकिपीडिया
2. Sridevi — English Wikipedia
3. Mr. India — English Wikipedia

शेवटचे संपादन: ८ नोव्हेंबर २०२६