गौतम गंभीर

गौतम गंभीर हे भारताचे डावखुरे सलामीवीर फलंदाज आहेत. दोन वेगवेगळ्या विश्वचषक स्पर्धांच्या अंतिम सामन्यांत सामनावीर ठरण्याची दुर्मीळ कामगिरी त्यांनी केली. २००७ च्या टी-२० विश्वचषकात आणि २०११ च्या एकदिवसीय विश्वचषकात त्यांनी भारताच्या विजयात निर्णायक भूमिका बजावली. आयपीएलमध्ये कोलकाता नाइट रायडर्सचे कर्णधार म्हणूनही त्यांनी यश मिळवले.

माहिती

तपशील	माहिती
पूर्ण नाव	गौतम गंभीर
जन्म	१४ ऑक्टोबर १९८१, नवी दिल्ली
खेळातील भूमिका	डावखुरा सलामीवीर फलंदाज, कर्णधार
संघ	भारत, दिल्ली, कोलकाता नाइट रायडर्स
कसोटी पदार्पण	नोव्हेंबर २००४, ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध, मुंबई
एकदिवसीय पदार्पण	एप्रिल २००३, बांगलादेशविरुद्ध, ढाका
टी-२० पदार्पण	डिसेंबर २००६, दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध, जोहान्सबर्ग
प्रमुख कामगिरी	२००७ टी-२० व २०११ एकदिवसीय विश्वचषक अंतिम सामन्यांत सामनावीर
पुरस्कार आणि सन्मान	दोन विश्वचषक अंतिम सामन्यांतील सामनावीरपद

तक्त्यातील तपशील २०२६ पर्यंतच्या सार्वजनिक माहितीनुसार आहेत.

सुरुवातीचे जीवन

गौतम गंभीर यांचा जन्म १४ ऑक्टोबर १९८१ रोजी नवी दिल्ली येथे झाला. त्यांचे बालपण दिल्लीतच गेले आणि लहान वयातच त्यांनी क्रिकेटकडे लक्ष दिले.

दिल्लीच्या वयोगटातील संघांमधून खेळताना त्यांनी सातत्याने धावा काढल्या. देशांतर्गत क्रिकेटमधील त्यांच्या कामगिरीमुळे त्यांना २००३ मध्ये राष्ट्रीय संघात स्थान मिळाले.

कारकीर्द

गंभीर यांनी एप्रिल २००३ मध्ये ढाका येथे बांगलादेशविरुद्ध एकदिवसीय पदार्पण केले. नोव्हेंबर २००४ मध्ये मुंबई येथे ऑस्ट्रेलियाविरुद्धच्या कसोटीतून त्यांनी कसोटी पदार्पण केले.

सुरुवातीच्या काही वर्षांत त्यांना संघात कायम स्थान मिळवण्यासाठी संघर्ष करावा लागला. २००७ नंतर त्यांनी आपले स्थान पक्के केले आणि भारतीय फलंदाजीचे महत्त्वाचे सदस्य बनले.

कसोटी कारकीर्द

कसोटी क्रिकेटमध्ये गंभीर यांनी काही महत्त्वाच्या खेळ्या केल्या. २००९ मध्ये न्यूझीलंडविरुद्ध आणि पुढे दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध त्यांनी मोठ्या धावा काढल्या.

परदेशी मैदानांवर वेगवान गोलंदाजीसमोर त्यांची फलंदाजी उपयुक्त ठरली. त्यांच्या सलामीच्या भागीदाऱ्यांनी भारताला अनेक वेळा भक्कम सुरुवात मिळवून दिली.

२००७ आणि २०११ चे विश्वचषक

२००७ मध्ये दक्षिण आफ्रिकेत झालेल्या टी-२० विश्वचषक स्पर्धेच्या अंतिम सामन्यात गंभीर यांनी महत्त्वाची खेळी केली आणि ते सामनावीर ठरले. भारताने ती स्पर्धा जिंकली.

२०११ च्या एकदिवसीय विश्वचषक स्पर्धेच्या अंतिम सामन्यातही त्यांनी निर्णायक खेळी केली आणि सामनावीराचा पुरस्कार मिळवला. भारताने ही स्पर्धाही जिंकली. दोन वेगवेगळ्या विश्वचषक अंतिम सामन्यांत सामनावीर ठरणे ही दुर्मीळ कामगिरी आहे.

एकदिवसीय आणि टी-२० कारकीर्द

एकदिवसीय क्रिकेटमध्ये गंभीर यांनी सलामीवीर म्हणून अनेक महत्त्वाच्या खेळ्या केल्या. २०१० च्या दक्षिण आफ्रिका दौऱ्यात आणि आशिया चषक स्पर्धेत त्यांनी चांगली कामगिरी केली.

आयपीएलमध्ये कोलकाता नाइट रायडर्सचे कर्णधार म्हणून त्यांनी संघाला दोन वेळा जेतेपद मिळवून दिले. कर्णधार म्हणून त्यांची आक्रमक शैली प्रभावी ठरली.

खेळण्याची शैली

गंभीर हे डावखुरे सलामीवीर असून त्यांची फलंदाजी संयमी आणि तंत्रशुद्ध होती. ते चेंडू सोडून देण्यात पटाईत असत आणि गोलंदाजाच्या चुकीची वाट पाहत असत.

मोठ्या सामन्यांत त्यांची कामगिरी विशेष चांगली राहत असे. दबावाखाली खेळण्याची त्यांची क्षमता संघासाठी अत्यंत उपयुक्त होती.

निवृत्तीनंतरचा काळ आणि वारसा

२०१८ मध्ये त्यांनी सर्व प्रकारच्या क्रिकेटमधून निवृत्ती जाहीर केली. निवृत्तीनंतर त्यांनी सामाजिक कार्यात आणि राजकारणात प्रवेश केला.

२०१९ मध्ये ते पूर्व दिल्ली लोकसभा मतदारसंघातून निवडून आले. क्रीडा आणि समाजकार्य या दोन्ही क्षेत्रांत त्यांनी काम सुरू ठेवले.

गंभीर यांनी मोठ्या सामन्यांत चमकण्याची क्षमता दाखवून दिली. विश्वचषकाच्या अंतिम सामन्यांतील त्यांच्या खेळ्या भारतीय क्रिकेटच्या इतिहासात स्मरणात राहतील.

त्यांची संयमी सलामीवीर फलंदाजी आणि कर्णधारपदाची आक्रमक शैली यामुळे ते भारतीय क्रिकेटमधील महत्त्वाचे नाव मानले जातात.

संदर्भ

शेवटचे संपादन: ८ नोव्हेंबर २०२६